Νέοι Έλληνες που μας κάνουν υπερήφανους!
4 νέοι Έλληνες
ερευνητές- επιστήμονες απέσπασαν υποτροφίες από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (European Research Council, ERC) για να συνεχίσουν τα ερευνητικά τους προγράμματα και την επόμενη 5ετία! Μεγάλο Bravo στους: Ζωή Λυγερού, αναπληρώτρια καθηγήτρια της Ιατρικής του Πανεπιστημίου Πατρών (ασφάλεια των ψηφιακών αρχείων), Γεώργιο Βασιλικογιαννάκη, διδάκτωρ του τμήματος Χημείας του Πανεπιστημίου Κρήτης (συνθετικά φάρμακα), Δήμητρα-Ισιδώρα Ρουσοπούλου, επίκουρη καθηγήτρια του τμήματος Πληροφορικής του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ασφάλεια ψηφιακών αρχείων) και Νίκο Χρόνη, συνεργάτη του Πανεπιστημίου του Μίτσιγκαν (μικροτσίπ-χάρτης υγείας σε χώρες του Τρίτου Κόσμου).
Αξιέπαινοι Χ2: Το ERC φέτος μοίρασε συνολικά 670.000.000 ευρώ σε 480 άριστους νέους επιστήμονες. Τελικά χρηματοδοτήθηκαν οι 480 από τις 4.080 αιτήσεις (ποσοστό επιτυχίας 12%)!
1.
Η αναπληρώτρια καθηγήτρια της Ιατρικής του Πανεπιστημίου
Πατρών Ζωή Λυγερού θα λάβει 1.500.000 ευρώ για την έρευνά
της πάνω στον τρόπο με τον οποίο τα κύτταρα εξασφαλίζουν
ότι το γενετικό υλικό τους θα διαβιβαστεί ακέραιο
στα θυγατρικά τους, καθώς και το πώς βλάβες στη διαδικασία αυτή σχετίζονται με την εμφάνιση και εξέλιξη του καρκίνου!
Το εγχείρημα της αντιγραφής είναι ένα έργο τιτάνιο:
6 δισεκατομμύρια βάσεις αντιγράφονται με απόλυτη πιστότητα
σε μια διαδικασία που διαρκεί πολλές ώρες.
Η ομάδα της κας Λυγερού θα μελετήσει τι συμβαίνει από μοριακής και γενετικής άποψης σε πληθυσμούς κυττάρων
στους οποίους ο έλεγχος της αντιγραφής του DNA έχει απορρυθμιστεί.
Η Ζωή Λυγερού είναι απόφοιτος του Τμήματος Βιολογίας
του Πανεπιστημίου Αθηνών. Έκανε τη διδακτορική διατριβή της
στο Ευρωπαϊκό Εργαστήριο Μοριακής Βιολογίας (EMBL)
στη Χαϊλδεμβέργη της Γερμανίας. Υπήρξε συνεργάτης
του τιμημένου με Βραβείο Νομπέλ Πολ Nερς στη Βρετανία!
2.
Ο διδάκτωρ του τμήματος Χημείας του Πανεπιστημίου Κρήτης
Γεώργιος Βασιλικογιαννάκης θα χρηματοδοτηθεί με 1.338.000 για την έρευνά του πάνω στην ανάπτυξη συνθετικών φαρμάκων με βάση το διεγερμένο μοριακό οξυγόνο.
Η επιτυχία του Έλληνα ερευνητή και των συνεργατών του έγκειται στο ότι κατάφεραν να χρησιμοποιήσουν το πολύ δραστικό διεγερμένο οξυγόνο για την εκκίνηση διαδοχικών αντιδράσεων που απαιτούνται για τη σύνθεση περίπλοκων οργανικών ενώσεων στον σωστό τόπο και χρόνο και μέσα στην ίδια φιάλη.
Είναι σπουδαία η ιδέα του Έλληνα ερευνητή να διεγείρει
φωτοχημικά κοινό οξυγόνο ώστε να μπορέσει να αξιοποιηθεί
στην οργανική σύνθεση. Και μάλιστα, να μη
χρησιμοποιήσει για τη διέγερση οργανικούς καταλύτες αλλά φωτοευαίσθητα φυσικά μόρια (όπως π.χ. η χλωροφύλλη των φυτών), δηλαδή φωτοευαισθητοποιητές.
Αλλά είναι ακόμη πιο αξιέπαινο ότι δεν προτίθεται να κατοχυρώσει την πατέντα αυτή, καθώς επιθυμεί
τα αποτελέσματα των ερευνών του να είναι ελεύθερα προς αξιοποίηση από όλους τους επιστήμονες του κόσμου!
Δύο προϋποθέσεις που πρέπει να καλύπτει η μέθοδος:
α. Να μη χρησιμοποιήσει βαρέα μέταλλα (χρώμιο, βανάδιο, όσμιο ή τιτάνιο).
β. Η ακολουθία των αντιδράσεων που απαιτούνται για
την οργανική σύνθεση να μπορεί να πραγματοποιηθεί και
σε μεγάλη κλίμακα χωρίς το κόστος να καθίσταται απαγορευτικό.
Ο Γεώργιος Βασιλικογιαννάκης είναι απόφοιτος και διδάκτωρ
του Πανεπιστημίου Κρήτης. Εργάστηκε ως μεταδιδακτορικός
φοιτητής στο πλευρό του επίσης ελληνικής καταγωγής κορυφαίου
χημικού Κυριάκου Νικολάου στο Ινστιτούτο Scripps των ΗΠΑ,
προτού επιστρέψει στη γενέτειρα Κρήτη.
3.
Η επίκουρη καθηγήτρια του τμήματος πληροφορικής
του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Δήμητρα-Ισιδώρα Ρουσοπούλου θα λάβει χρηματοδότηση ύψους 1.032.000 ευρώ για την προστασία ψηφιακών αρχείων.
Τα σημαντικά αρχεία που είναι περασμένα σε ψηφιακή μορφή
απειλούνται από τη φυσική φθορά, αλλά και την κακόβουλη χρήση.
Καθώς είναι εξαιρετικά σημαντικό να διασφαλισθεί η ακεραιότητά τους στο διηνεκές, το Πανεπιστήμιο Στάνφορντ των ΗΠΑ ξεκίνησε πριν από 12 χρόνια το πρόγραμμα LOCKSS (Lots of Copies Keep Stuff Safe), βάσει του οποίου κάθε αρχείο αντιγράφεται πολλαπλώς, εξασφαλίζοντας ακεραιότητα περιεχομένου.
Στην ουσία η Ελληνίδα ερευνήτρια -και οι τέσσερις διδακτορικοί
και δύο μεταδιδακτορικοί φοιτητές που θα προσλάβει- καλείται
να λύσει τα προβλήματα που ακόμα υπάρχουν στον πολύπλοκο
αυτό σύστημα. Ο στόχος είναι το σύστημα να μπορεί να εντοπίζει
τον κόμβο μέσω του οποίου ένα αρχείο «αλλοιώθηκε». Αλλά είναι εξίσου σημαντικό να μπορεί να εντοπίζεται ο ύποπτος
κόμβος, όταν η αναζήτηση με το ίδιο λήμμα δίνει διαφορετικά αποτελέσματα όταν γίνεται από διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές.
Η Δήμητρα-Ισιδώρα Ρουσοπούλου είναι απόφοιτος
του Τμήματος Πληροφορικής του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ. Εκανε τη διδακτορική της διατριβή στο Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ και στο πρόγραμμα LOCKSS. Υστερα από 4ετή παραμονή στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, η Ελληνίδα ερευνήτρια εργάστηκε στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, ενώ από το 2009 βρίσκεται στο Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου.
4.
Ο συνεργάτης του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν Νίκος Χρόνης
θα χρηματοδοτηθεί με 2.000.000 ευρώ για κατασκευάσει
«το μικροτσίπ που θα παρακολουθεί την υγεία ανθρώπων που ζουν σε απομακρυσμένες από νοσοκομεία περιοχές, όπως συνήθως συμβαίνει στην Αφρική.
Ο στόχος του είναι να αξιοποιήσει τα MEMS* ώστε να
ενσωματώσει 10.000 μικρο-μικροσκόπια πάνω σε ένα τσιπ μιας
χρήσης! Όταν το καταφέρει, ο γιατρός θα τοποθετεί μια σταγόνα
αίματος πάνω στο τσιπ, θα το «διαβάζει» με μια φορητή συσκευή και άμεσα θα έχει την πλήρη ιατρική εικόνα.
* Τα ΜικροΗλεκτροΜηχανικά Συστήματα (ΜicroElectroMechanical Systems) είναι ένα δυναμικό πεδίο εφαρμογών της μηχανικής που συνδυάζει τη Νανοτεχνολογία, τη Μικροοπτική και τη Μικρορευστομηχανική.
Ο Νίκος Χρόνης είναι απόφοιτος του Τμήματος Μηχανολόγων Μηχανικών του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Συνέχισε τις σπουδές του στη Βιοϊατρική Τεχνολογία
στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ. Μελέτησε νευροεπιστήμες στο Πανεπιστήμιο Ροκφέλερ της Νέα Υόρκης. Είναι μέλος του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, αλλά σκοπεύει
να το εγκαταλείψει σε λίγους μήνες για να εργαστεί στο Ίδρυμα Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ) της Κρήτης!